Đại Trưởng lão Soṇa Kuṭikaṇṇa
Đệ nhất hạnh khéo nói
Công hạnh quá khứ:
− Đức Phật Padumuttara (Thắng Liên Hoa) ra đời cách đây một trăm ngàn đại kiếp, khi ấy Trưởng lão Soṇa Kuṭikaṇṇa là một thiện nam chứng kiến một vị tỳ-khưu được ban danh hiệu là Đệ nhất hạnh khéo nói, vị ấy cúng dường đại thí, phát nguyện thành tựu như vậy trong tương lai.
− Một tiền kiếp khác, Ngài tái sanh làm một thợ may ở thành Ba-la-nại, may y cho vị Phật Độc Giác. Thực hành nhiều thiện sự, mạng chung vị ấy sanh vào Thiên giới.
Đời sống hiện tại:
− Ở kiếp sống hiện tại, Trưởng lão Soṇa là con trai của nữ cư sĩ Kāḷī Kuraragharikā, nước Avantī. Ngài hạ sanh vào đêm mẹ Ngài chứng quả Dự Lưu khi nghe hai Dạ-xoa tán dương ân đức Phật. Vì thường mang đôi bông tai trị giá mười triệu nên người ta gọi Ngài là Kuṭikaṇṇa.
− Bà Kāḷi là tín chủ thuần thành hộ độ cho Trưởng lão Mahā Kaccāna, cậu bé Soṇa thường theo mẹ làm phước, rất kính mến Trưởng lão và hay quanh quẩn bên Ngài nghe giảng pháp.
− Khi lớn lên Ngài theo đoàn thương nhân đi buôn bán nhưng bị bỏ rơi. Trên đường trở về Ngài gặp một số ngạ quỷ và nghe kể lại nghiệp ác quá khứ của họ. Ngài sanh tâm kinh cảm về vòng luân hồi khổ não và quyết chí xuất gia.
− Trưởng lão Kaccāna làm lễ thế phát cho Soṇa và ba năm sau vị ấy mới thọ giới cụ túc. Vì thời điểm bấy giờ, nước Avanti rất ít các vị tỳ-khưu hoằng pháp độ sanh, Ngài Soṇa phải chờ ba năm để tìm đủ số các vị tỳ-khưu chứng minh lễ cụ túc như Luật định.
− Sau khi thọ tỳ-khưu giới, Ngài tinh tấn thực tập các đề mục thiền và nhanh chóng chứng đắc A-ra-hán quả. Được sự cho phép của Thầy tế độ, Ngài lên đường viếng thăm Đức Thế Tôn.
− Đến tinh xá Jetavana (Kỳ-viên) ở thành Sāvatthi (Xá Vệ) thì trời đã tối, Đức Phật bảo Ngài A-Nan sắp xếp chỗ ngụ cho Trưởng lão Soṇa. Thế là Trưởng lão ở cùng Hương phòng với Thế Tôn và nhập định vào tất cả tầng thiền suốt đêm.
− Sáng ra, Phật bảo vị ấy tụng đọc một bài kinh nào đó để làm vơi dịu sự mệt mỏi nơi thân và Trưởng lão đọc hết mười sáu bài kinh cả thảy không vấp một chữ với giọng ngọt ngào.
− Phật khen ngợi và cho Ngài một điều ước nguyện. Ngài trình lên Phật xin phép một số vấn đề về thay đổi trong giới luật mà Trưởng lão Kaccāna đã dặn cho phù hợp với xứ Avanti như: làm lễ xuất gia với Tăng hội ít hơn 10 Tỳ-khưu, có thể dùng giày lót nỉ đế dày vì ở đây lạnh…
− Rồi sau đó Ngài thay mặt mẹ của mình cúng dường tấm thảm quý giá cho Thế Tôn theo như lời nhắn gởi của bà trước khi Ngài đi.
− Bà Kāḷi đến viếng thăm Trưởng lão lúc Ngài hoàn thành nhiệm vụ trở về, thỉnh Ngài đọc tụng kinh điển như khi Ngài ở hương thất Thế Tôn, Ngài vui vẻ chấp nhận để tăng trưởng tín tâm cho bà.
− Một lần nọ trong hội chúng, Đức Phật tán dương Trưởng lão Soṇa là Đệ nhất hạnh khéo nói (thuyết pháp với giọng nói ngọt ngào).
(Tài liệu được soạn dựa theo
Tăng Chi Bộ Kinh – chương Một Pháp
Phẩm Người Tối Thắng. Đan Tâm biên soạn).
________________
Hoang Nguyen gởi
