TÒA BẠCH ỐC RA TỐI HẬU THƯ, VENEZUELA PHẢI CẮT ĐỨT TRUNG QUỐC NGA IRAN CUBA NẾU MUỐN BƠM THÊM DẦU
Chính quyền Tổng thống Trump đã gửi thông điệp cứng rắn đến bà Delcy Rodríguez, người vừa được tuyên thệ giữ chức Tổng thống lâm thời Venezuela, rằng Caracas buộc phải tuân thủ một loạt điều kiện của Hoa Kỳ trước khi được phép gia tăng sản lượng dầu hỏa. Theo các nguồn tin thân cận với nội bộ hành chánh, yêu sách trọng yếu bao gồm việc cắt đứt quan hệ chiến lược với Trung Quốc, Nga, Iran và Cuba, đồng thời mở cửa ưu tiên tuyệt đối cho các đối tác Hoa Kỳ trong ngành dầu khí.
Theo một phúc trình độc quyền ABC News, ba viên chức cao cấp cho biết Tòa Bạch Ốc đang tận dụng tình trạng mong manh của nền kinh tế Venezuela, từ các bồn chứa dầu đã đầy đến nguy cơ cạn kiệt ngân khố trong thời gian ngắn, để ép buộc Caracas chấp nhận mô hình hợp tác độc quyền với Hoa Kỳ. Ngoại Trưởng Marco Rubio được cho là đã trực tiếp báo cáo với các nhà lập pháp rằng Venezuela chỉ còn tính bằng tuần trước khi đối diện khủng hoảng tiền mặt nếu không thể bán thêm dầu.
Những đòi hỏi này được đưa ra sau biến cố chấn động đầu tháng Giêng, khi lực lượng quân sự Hoa Kỳ tiến hành chiến dịch bắt giữ Nicolás Maduro và vợ là Cilia Flores, đưa cả hai sang New York để hầu tòa về các cáo trạng buôn ma túy. Ngày 05 tháng 01 năm 2026, bà Rodríguez, phó tổng thống lâu năm của Maduro, được Tối Cao Pháp Viện Venezuela tuyên thệ làm lãnh đạo lâm thời, trong khi cơ quan này gọi việc Maduro bị bắt là một vụ “bắt cóc”.
Phát biểu với báo giới, Tổng thống Trump nhiều lần nhấn mạnh quyền kiểm soát của Hoa Kỳ đối với tương lai Venezuela. Trên Truth Social, ông loan báo quốc gia Nam Mỹ này sẽ chuyển giao từ 30 đến 50 triệu thùng dầu đang bị chế tài cho Hoa Kỳ, bán theo giá thị trường, và toàn bộ nguồn thu sẽ do chính ông kiểm soát nhằm phục vụ quyền lợi của nhân dân hai nước.
Các nguồn tin cho biết những điều kiện then chốt của Hoa Kỳ bao gồm việc trục xuất ảnh hưởng của các cường quốc đối nghịch như Trung Quốc và Nga khỏi Venezuela, đồng thời trao cho các công ty Hoa Kỳ quyền ưu tiên trong khai thác và phân phối dầu. Song song đó, chính quyền Tổng thống Trump đang chuẩn bị các cuộc gặp với lãnh đạo Exxon Mobil, ConocoPhillips và Chevron để bàn kế hoạch tái thiết hạ tầng dầu khí đã xuống cấp nghiêm trọng.
Về phía Caracas, bà Rodríguez phát đi những tín hiệu trái chiều. Ban đầu bà lên án Hoa Kỳ xâm lược và đòi trả tự do cho Maduro, nhưng sau đó chuyển sang giọng điệu mềm mỏng hơn, kêu gọi hợp tác trong khuôn khổ luật pháp quốc tế. Tuy nhiên, Tổng thống Trump đã cảnh cáo rằng nếu không hợp tác, bà Rodríguez sẽ phải trả một cái giá còn nặng hơn Maduro.
Giới phân tích nhận định Venezuela đang nắm trữ lượng dầu lớn nhất thế giới, nhưng sản lượng đã sụt giảm nghiêm trọng vì chế tài, quản trị yếu kém và thiếu đầu tư. Việc phục hồi có thể kéo dài nhiều năm và tiêu tốn hàng chục tỷ mỹ kim. Trong bối cảnh Maduro tuyên bố vô tội trước tòa án Hoa Kỳ, chính quyền Tổng thống Trump dường như đang chuẩn bị tái định hình toàn bộ cục diện năng lượng Venezuela theo hướng phục vụ lợi ích chiến lược của Hoa Kỳ, đặt ra phép thử lớn đối với ảnh hưởng hậu can thiệp của Washington tại Mỹ Châu La Tinh.
Nguồn: ABC News
Phân tích và biên tập: Luan Vo
________________
Tien Tran gởi
